:: wikimiki.org ::

Liga Polskich Rodzin

Liga Polskich Rodzin

Liga Polskich Rodzin, LPR, partia polityczna powstała w kwietniu 2001 roku (zarejestrowana 30 maja 2001) . LPR zjednoczyła szereg partii katolicko-narodowych, takich jak: Stronnictwo Narodowe, Porozumienie Polskie, Ruch Katolicko-Narodowy, Przymierze dla Polski. W stworzeniu partii pomocne było istnienie takich organizacji jak Młodzież Wszechpolska (odtworzona 2 grudnia 1989 przez obecnego lidera LPR - Romana Giertycha, obecnie młodzieżówka LPR), Polska Wspólnota Narodowa, Polskie Stronnictwo Narodowe i Radio Maryja.

Program polityczny

Główne założenia programowe to sprzeciw wobec sprzedaży własności polskiej cudzoziemcom, rezygnacja z udziału w Unii Europejskiej na rzecz poszerzenia współpracy ze Stanami Zjednoczonymi i Rosją lub współpraca z krajami UE ale na "równych prawach i warunkach" w rozumieniu tej partii. W sferze obyczajowej i kulturowej partia ma charakter konserwatywny, akcentując tradycję katolicką. Program gospodarczy ma charakter silnie socjalny oraz skupia się na ochronie rynku polskiego oraz wrogim nastawieniu do kapitału zagranicznego. Partia sprzeciwia się: legalizacji eutanazji i aborcji, rejestracji związków homoseksualnych, natychmiastowemu zniesieniu poboru do wojska i wprowadzeniu armii zawodowej, legalizacji tzw. "narkotyków miękkich" oraz rozdziałowi państwa od kościołów. Nie popiera likwidacji powiatów i rozwiązania Senatu. LPR postuluje natomiast: utrzymanie bezpłatnej edukacji i służby zdrowia, upublicznienie wszystkich teczek peerlowskich służb oraz natychmiastowe wycofanie polskich wojsk z Iraku.

Historia LPR

Iraku W wyborach w 2001 roku LPR (z jej list startował także ROP) uzyskała 7,87% głosów i 38 mandatów poselskich.
Do wyborów samorządowych w 2002 roku LPR poszła podzielona: większość partii wraz komitetem Kazimierza Kapery "Rodzina-Ojczyzna" utworzyła komitet LPR; natomiast grupa Antoniego Macierewicza razem z ZChN i ROP wystartowała w ramach komitetu "Razem Polsce". W kampanii referendalnej w 2003 roku opowiadała się przeciwko akcesji Polski do Unii Europejskiej. W roku 2003 odeszło z klubu parlamentarnego LPR kilku polityków, m.in.: Antoni Macierewicz (utworzył koło poselskie Ruchu Katolicko-Narodowego), Jan Łopuszański (Porozumienie Polskie) oraz Gabriel Janowski (został posłem niezrzeszonym). W 2004 r. grupa kolejnych 4 posłów odeszła z klubu LPR i utworzyła koło poselskie Dom Ojczysty. W roku 2004 w wyborach do Parlamentu Europejskiego Liga uzyskała 15,92% głosów i 10 mandatów eurodeputowanych. Na forum europarlamentu działa we frakcji uniosceptyków Niepodległość i Demokracja. Ze stronnictwem związany jest tygodnik "Nowa Myśl Polska" oraz miesięcznik "Racja Polska"

Struktura i działacze

Prezes Zarządu Głównego LPR: Marek Kotlinowski
Przewodniczący Rady Politycznej LPR: Janusz Dobrosz
Przewodniczący Kongresu LPR: Roman Giertych (jednocześnie przewodniczący Klubu Parlamentarnego LPR, obecnie wiceprzewodniczący komisji śledczej do spraw Orlenu)

Posłowie na Sejm V kadencji

poseł, liczba głosów
- Przemysław Andrejuk 7000 głosów
- Witold Bałażak 6420 głosów
- Krzysztof Bosak 3764 głosów
- Edward Ciągło 9470 głosów
- Marian Daszyk 8276 głosów (odszedł z LPR w 10. 2005 roku)
- Janusz Dobrosz 14655 głosów
- Andrzej Fedorowicz 12752 głosów
- Roman Giertych 35812 głosów
- Witold Hatka 5856 głosów
- Jan Jarota 3763 głosów
- Marek Kawa 6346 głosów
- Janusz Kołodziej 3786 głosów
- Marek Kotlinowski 9421 głosów
- Bogusław Kowalski 6274 głosów
- Andrzej Mańka 10646 głosów
- Arnold Masin 4168 głosów
- Gabriela Masłowska 11977 głosów
- Halina Murias 6062 głosów
- Leszek Murzyn 7220 głosów
- Edward Ośko 5725 głosów
- Radosław Parda 7856 głosów
- Daniel Pawłowiec 5685 głosów
- Szymon Pawłowski 7984 głosów
- Elżbieta Ratajczak 8342 głosów
- Bogusław Sobczak 6480 głosów
- Anna Sobecka 13761 głosów
- Antoni Sosnowski 5537 głosów
- Ewa Sowińska 8536 głosów
- Robert Strąk 13859 głosów
- Piotr Ślusarczyk 7863 głosów
- Rafał Wiechecki 6058 głosów
- Wojciech Wierzejski 4932 głosów
- Zygmunt Wrzodak 18921 głosów (odszedł z LPR w 10. 2005 roku)
- Stanisław Zadora 6463 głosów

Senatorowie V kadencji

- Jan Szafraniec
- Ludwik Zalewski
- Adam Biela
- Ryszard Bender
- Stanisław Maziarz
- Waldemar Kraska
- Michał Wojtczak

Posłowie do Parlamentu Europejskiego

- Bogdan Pęk (odszedł z LPR w 2004 roku)
- Sylwester Chruszcz
- Maciej Giertych
- Dariusz Grabowski
- Urszula Krupa
- Mirosław Piotrowski
- Bogusław Rogalski (odszedł z LPR w 2005 roku)
- Witold Tomczak
- Bernard Wojciechowski (zastąpił Wojciecha Wierzejskiego po jego rezygnacji z mandatu posła do PE)
- Andrzej Tomasz Zapałowski (zastapił Filipa Adwenta po jego śmerci w wyniku obrażeń doznanych w wypadku samochodowym)

Byli posłowie do Parlamentu Europejskiego

- Filip Adwent (zmarł w 2005 roku)
- Wojciech Wierzejski (zrezygnował z posłowania do Parlamentu Europejskiego na rzecz mandatu poselskiego w polskim Sejmie)

Krytyka

Program ten krytykowany jest za zbliżenie do frankizmu i promowanie autarkizmu gospodarczego opartego na narodowym katolicyzmie. Ideologia narodowa, do której odwołuje się Liga Polskich Rodzin, zakłada iż prawo państwowe powinno być oparte o zasady etyki chrześcijańskiej. Sprzeciwia się natomiast ideałom demokracji liberalnej. Podczas zorganizowanej wystawy antyaborcyjnej w listopadzie 2005 w budunku Euro-parlamentu w Brukseli, poslowie LPR zostali nazwani przez poslów socjalistycznych "nazistami" ( LPR użylo porównań z obozami koncentracyjnymi ), a sam Maciej Giertych zostal odwolany z funkcji przewodniczącego grupy polskiej Niepodległość i Demokracja.

Zobacz też

- Scena polityczna, Radio Maryja, Nacjonalizm, Francisco Franco, Narodowy katolicyzm.

Linki zewnętrzne

- [http://www.lpr.pl/ Oficjalna witryna internetowa LPR]
- [http://www.myslpolska.icenter.pl/ Czasopismo Nowa Myśl Polska]
- [http://racjapolska.pl/ Miesięcznik Racja Polska] Kategoria:Polskie partie i ugrupowania

Partia polityczna

Partia polityczna ("partia" od łac. pars 'część') - organizacja społeczna o określonym programie politycznym, mająca na celu jego realizację poprzez zdobycie i sprawowanie władzy lub wywieranie na nią wpływu. Partie polityczne są organizacjami o charakterze członkowskim (są korporacjami) i dlatego są zaliczane do organizacji społecznych, podobnie jak stowarzyszenia, czy związki zawodowe. Jednak partii politycznych nie zalicza się na ogół do organizacji pozarządowych, do których z kolei należą przede wszystkim stowarzyszenia i fundacje. Powodem niewłączania partii politycznych do organizacji pozarządowych jest zbyt bezpośrednie powiązanie tych pierwszych z władzą publiczną: partie są często wręcz governmental organisations - organizacjami "rządowymi".

Rodzaje partii politycznych

Podział ze względu na strukturę organizacyjną:
- partie masowe - skupiające dużą liczbę osób, z której wyłaniają się elity partyjne (częściej spotykana forma wśród partii lewicowych)
- partie kadrowe - o nielicznej grupie wyspecjalizowanych członków (częściej partie prawicowe)
- partie komitetowe - pełniące rolę komitetu wyborczego (klasyczne przykłady to amerykańskie partie: Demokratyczna i Republikańska; w Polsce zbliżoną strukturę ma Platforma Obywatelska) Podział ze względu na charakter programu:
- partie patronatu - mają na celu zdobycie władzy dla przywódcy i obsadzenie stanowisk państwowych przez elity partyjne (pewne cechy tego typu partii mają: Samoobrona, Liga Polskich Rodzin)
- partie interesu - dążą do realizacji interesów pewnych grup społecznych (Krajowa Partia Emerytów i Rencistów)
- partie światopoglądowe - dążą do realizacji programu opartego na określonym światopoglądzie (religijnym, filozoficznym lub ideologicznym) - (Ruch Patriotyczny) W Europie partie zwykle dzieli się na obozy zależnie od wyznawanej przez nie ideologii. Podział ten wywodzi się jeszcze z XIX wieku, kiedy między partiami występowały bardzo duże różnice. Współcześnie różnice te objawiają się w większym stopniu w nazwie i w stosowanej retoryce niż w programie. Są więc m.in.:
- partie socjalistyczne (Polska Partia Socjalistyczna)
- partie socjaldemokratyczne (w pewnym stopniu Socjaldemokracja Polska i Sojusz Lewicy Demokratycznej)
- partie konserwatywne - opierają swą ideologię na tradycyjnym ładzie i wartościach utrwalonych w społeczeństwie (np. Partia Konserwatywna w Wielkiej Brytanii, w pewnym stopniu Prawo i Sprawiedliwość w Polsce)
- partie liberalne - akcentują wolność jednostki, potrzebę ograniczenia władzy państwowej i jej ingerencji w życie społecznio-gospodarcze (np. Partia Liberalno-Demokratyczna w Japonii, w dziedzinie gospodarki Platforma Obywatelska)
- partie liberalno-konserwatywne (np. w Polsce Unia Polityki Realnej)
- partie chadeckie
- partie liberalno-demokratyczne
- partie chłopskie - skupiają elektorat chłopski i reprezentują jego interesy; walczą o ubezpieczenia w rolnictwie, zrównanie praw wsi i miasta, poprawę infrastruktury wiejskiej; partie te na ogół charakteryzują się największym elektoratem, a ich powstanie jest często reakcją na rozwój systemu przemysłowego i industrializację; do najczystszych przykładów partii agrarnych można zaliczyć Polskie Stronnictwo Ludowe
- partie robotnicze - są odpowiedzią na pojawianie się mechanizmów wyzysku związanych z rewolucją burżuazyjną; w naturalnym procesie przekształciły się w większości w partie socjaldemokratyczne, np. brytyjscy laburzyści, wywodzący się od trustów, czyli pierwszych związków zawodowych; skupiają masy robotnicze, których głównymi żądaniami są:
- poprawa życia robotników,
- walka o wprowadzanie zaplecza socjalnego, ubezpieczeń społecznych, bezpłatnej służby zdrowia, itp.
- poprawa warunków pracy robotników
- partie zielonych - silnie rozwinięte w społeczeństwach zachodnich; powstają ze względu na zagrożenie świata płynące z cywilizacyjnego rozwoju społeczeństwa; np. Zieloni 2004
- partie narodowe (np. Ruch Patriotyczny, Narodowe Odrodzenie Polski)
- partie protestu - utożsamiane z populizmem politycznym, są odpowiedzią na procesy biurokratyzacji i mechanizmy państwa dobrobytu, wśród obecnych partii do takiej grupy można zaliczyć Samoobronę RP
- partie chrześcijańsko-narodowe - to partie, które swoją ideologię opierają na autorytetach kościołów i związków wyznaniowych związanych z chrześcijaństwem, są odpowiedzią na głoszoną ideologię socjalistyczną i liberalną; powołują się na uniwersalne wartości pochodzące z religii chrześcijańskiej, utożsamiane są z ideologią konserwatywną; przykładem takiej partii może być Zjednoczenie Chrześcijańsko-Narodowe
- partie regionalne - w związku ze scentralizowaniem władzy, a także procesami odnajdowania tożsamości i odrębności pewnych regionów, powstają partie lokalne reprezentujące społeczności lokalne, które walczą o rozwój infrastruktury swojego regionu, specjalne przywileje dla niego, czy dodatkowe subsydia (przykładem może być Polska Partia Socjalno-Demokratyczna Galicji i Śląska Cieszyńskiego)
- partie faszystowskie (obecnie nielegalne) - powstawały w opozycji do systemu demokratycznego; ich doktryna opiera się na nacjonalizmie, absolutyzmie państwowym, elitaryzmu oraz idei wodzostwa; partie te głoszą kult czynu i silnego człowieka, który zdolny jest do realizacji tego czynu; przykładem może być Narodowa Partia Faszystowska Mussoliniego we Włoszech
- partie komunistyczne - powstały w skutek podziałów w ruchu robotniczym w opozycji do partii socjaldemokratycznych; walczą o emancypację klasy robotniczej i w konsekwencji o osiągnięcie większej sprawiedliwości społecznej przez zniesienie klasowości społeczeństwa; przy czym należy wyraźnie odróżnić partie rządzące w krajach komunistycznych takie jak dawne PZPR czy KPZR, od partii komunistycznych w zachodniej Europie, które mają charakter bliższy raczej socjaldemokracji

Partie polityczne w Polsce

Sytuację prawną partii politycznych w Polsce reguluje Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej i Ustawa z dnia 27 czerwca 1997 r. o partiach politycznych. Ustawa definiuje partię polityczną jako dobrowolną organizację, występującą pod określoną nazwą, stawiającą sobie za cel udział w życiu publicznym poprzez wywieranie metodami demokratycznymi wpływu na kształtowanie polityki państwa lub sprawowanie władzy publicznej. Artykuł 13. Konstytucji RP zakazuje istnienia partii odwołujących się w swoich programach do totalitarnych metod i praktyk działania nazizmu, faszyzmu i komunizmu, a także tych, których program lub działalność zakłada lub dopuszcza nienawiść rasową i narodowościową, stosowanie przemocy w celu zdobycia władzy lub wpływu na politykę państwa albo przewiduje utajnienie struktur lub członkostwa. Partia polityczna może korzystać z praw wynikających z ustaw dopiero po uzyskaniu wpisu do ewidencji partii politycznych prowadzonej przez Sąd Okręgowy w Warszawie. Wniosek o wpisanie partii do ewidencji musi być poparty przez co najmniej 1000 obywateli polskich, którzy ukończyli 18 lat i mają pełną zdolność do czynności prawnych.

Finansowanie partii w Polsce

Źródła finansowania partii politycznych w Polsce są jawne. Majątek partii powstaje ze składek członkowskich, darowizn, spadków, zapisów, z dochodów z majątku oraz z dotacji i subwencji państwowych. Partia nie może prowadzić działalności gospodarczej, jednak za takową nie uważa się sprzedaży przez partię publikacji z nią związanych i przedmiotów ją symbolizujących. Od 2001 r. głównym źródłem finansowania partii są subwencje oraz dotacje z budżetu państwa. Subwencje mogą otrzymywać partie, które w ostatnich wyborach do Sejmu przekroczyły próg 3% (jeśli samodzielnie tworzyły komitet wyborczy) lub 6% głosów (jeśli wchodziły w skład koalicyjnego komitetu wyborczego). Dotacje otrzymują partie za każdy głos zdobyty w Sejmie lub Senacie. Zasday finansowania partii politycznyh znajdują się w: # Ustawa z dnia 27 czerwca 1997 r. o partiach politycznych Dz.U.1997, Nr 604, poz. 98. # Ustawa z dnia 12 kwietnia 2001 r. Ordynacja wyborcza do Sejmu Rzeczypospolitej Polskiej i do Senatu Rzeczypospolitej Polskiej, Dz.U.2001, Nr 46, poz. 499.

Partie polityczne rządzące w Polsce

Prawo i Sprawiedliwość

Program partii

- zaostrzenie kar dla przestępców
- walka z korupcją
- zakaz aborcji i eutanazji
- dekomunizacja i rozliczenie agentów służb specjalnych z czasów PRL
- gwarancja minimum socjalnego
- interwencjonizm państwowy w sferze gospodarki

Władze

- prezes: Jarosław Kaczyński
- liderzy partii: Ludwik Dorn, Marek Jurek, Kazimierz Michał Ujazdowski, Zbigniew Ziobro, Zbigniew Wasserman

Platforma Obywatelska

Program partii

- ograniczone roli państwa w gospodarce
- zakaz aborcji i eutanazji
- współpraca z USA
- odpłatność za studia na uczelniach państwowych i niektóre usługi medyczne w publicznej służbie zdrowia

Władze

- przewodniczący: Donald Tusk
- liderzy: Jan Rokita, Bronisław Komorowski, Hanna Gronkiewicz-Waltz

Samoobrona

Program parti

- dofinansowanie rolnictwa
- zwiększenie wydatków socjalnych
- interwencjonizm państwa w gospodarce
- zakaz aborcji i eutanazji
- zgoda na rejestrację związków homoseksualnych
- odtajnienie teczek służb specjalnych

Władze

- przewodniczący: Andrzej Lepper
- liderzy: Renata Beger, Danuta Hojarska

Sojusz Lewicy Demokratycznej

Program parti

- sprzeciw wobec wprowadzenia podatku liniowego
- sprzeciw wobec upublicznienia wszystkich teczek służb specjalnych PRL
- zgoda na abrocję w uzasadnionych przypadkach i rejestrację związków homoseksualnych
- postulat bezpłatnego szkolnictwa i dostępy do służby zdrowia dla ogółu obywateli

Władze

- przewodniczący: Wojciech Olejniczak
- liderzy: Grzegorz Napieralski, Joanna Senyszyn, Jerzy Szmajdziński

Liga Polskich Rodzin

Program partii

- sprzeciw członkostwu w Unii Europejskiej
- życie moralne i polityczne zgodnie z nauką Kościoła katolickiego
- zakaz eutanazji i aborcji
- sprzeciw wobec legalizacji związków homoseksualnych
- postulat upublicznienie wszystkich teczek służb specjalnych PRL

Władze

- prezes: Marek Kotlinowski
- liderzy: Roman Giertych, Maciej Giertych, Janusz Dobrosz

Polskie Stronnictwo Ludowe

Program partii

- interwencjonizm państwa w gospodarce (zwłaszcza rolnictwie)
- sprzeciw wobec eutanazji, aborcji i legalizacji związków homoseksualnych
- postulat odtajnienia teczek służb specjalnych PRL

Władze

- prezes: Waldemar Pawlak
- liderzy: Jarosław Kalinowski, Józef Zych

Mniejszość Niemiecka

- mocy ustawy o ordynacji wyborczej komitet ten nie musi przekraczać progu 5%, aby znaleźć się w parlamencie ---- Zobacz też: scena polityczna, polskie partie polityczne, partie polityczne świata, system partyjny. Kategoria:Polscy politycy Kategoria:Politologia Kategoria:Prawo publiczne ko:정당 ja:政党 simple:Political party

2001

- 2001 zh-min-nan:2001 nî als:2001 ko:2001년 ms:2001 ja:2001年 simple:2001 th:พ.ศ. 2544

2001

- 2001 zh-min-nan:2001 nî als:2001 ko:2001년 ms:2001 ja:2001年 simple:2001 th:พ.ศ. 2544

Stronnictwo Narodowe (po 1989)

Stronnictwo Narodowe - partia polityczna reaktywowana 18 listopada 1989 roku w Warszawie przez Jana Ostoję Matłachowskiego, Leona Mireckiego, Macieja Giertycha, Bogusława Jeznacha, Bogusława Rybickiego i innych. Odwoływała się do tradycji przedwojennej endecji, głównie myśli Romana Dmowskiego. Była przeciwna członkostwu Polski w UE i NATO. Często oskarżana o antysemityzm i fundamentalizm katolicki. Po połączeniu się z Stronnictwem Narodowo-Demokratycznym (J.Zamojskiego) i przystąpieniu do Ligi Polskich Rodzin (2001), SN się rozwiązuje. Działacze SN opozycyjni wobec LPR powołali Polskie Stronnictwo Narodowe (S. Boska) zaś grupa Sekcji Młodych SN reaktywowała Obóz Wielkiej Polski (D. Berezickiego). SN przekształciło się w stowarzyszenie. Wydawało pismo "Nowa Myśl Polska". Obecni przywódcy Stronnictwa Narodowego:
- Bohdan Poręba,
- Leszek Bubel.

Linki zewnętrzne

- [http://www.myslpolska.icenter.pl/ czasopismo "Nowa Myśl Polska"] Kategoria:Polskie partie i ugrupowania

Porozumienie Polskie

Porozumienie Polskie to niewielkie, prawicowe ugrupowanie poselskie w Sejmie RP III i IV kadencji. Obecni posłowie weszli do parlamentu z list LPR.

Lider

- Jan Łopuszański

Koło Poselskie PP

Zostało zawiązane 15 stycznia 2003. W skład koła wchodzi trzech posłów:
- Mariusz Grabowski, Tarnów
- Jan Łopuszański, Radom
- Halina Nowina Konopka, Olsztyn

Program polityczny

Program Porozumienia Polskiego jest zbliżony do Ligi Polskich Rodzin. Wszyscy posłowie koła zostali wybrani do Sejmu w 2001 z list LPR, jednak odeszli z klubu poselskiego Ligi.

Link zewnętrzny

- [http://www.sejm.gov.pl/poslowie/kluby/pos_pp.htm Strona internetowa Porozumienia Polskiego na serwerze Sejmu RP] Kategoria:Polskie partie i ugrupowania

Ruch Katolicko-Narodowy

Ruch Katolicko-Narodowy to małe ugrupowanie polityczne, posiadające koło poselskie zrzeszające 5 posłów, którzy weszli do parlamentu z list LPR

Koło Parlamentarne RK-N

W jego skład wchodzą:
- Jerzy Czerwiński, Opole
- Krystyna Grabicka, Sieradz
- Antoni Macierewicz, Warszawa
- Antoni Stanisław Stryjewski, Wrocław

byli członkowie koła

- Robert Luśnia, Lublin (wykluczony 5 maja 2005 po niekorzystnym wyroku sądu lustracyjnego) Partia ta jest związana z Radiem Maryja. Link zewnętrzny: http://rkn.kluby.sejm.pl/ Strona oficjalna: http://www.rkn.pl/ Kategoria:Polskie partie i ugrupowania

Młodzież Wszechpolska

Młodzież Wszechpolska to polska organizacja młodzieżowa o charakterze narodowym, głosząca hasła nacjonalizmu. W swoich dokumentach programowych deklaruje, że jej celem jest wychowywanie młodzieży w duchu katolickim i narodowym, jednak katolicki charakter realizowanego przez Młodzież Wszechpolską programu jest kwestionowany. Trzecia deklaracja ideowa z 1989 roku mówi m. in. o tym że "naród jest najwyższą wartością doczesną. Pierwsza po Bogu miłość należy się Ojczyźnie, a pierwsza po Bogu służba należy się własnemu narodowi", w tym samym dokumencie sprzeciwia się "doktrynom głoszącym samowolę, liberalizm, tolerancjonizm i relatywizm".

Historia organizacji

Początki Młodzieży Wszechpolskiej sięgają już 1922 została odtworzona 2 grudnia 1989 roku, a od roku 2001 współpracuje z Ligą Polskich Rodzin. Młodzież Wszechpolska, właściwie Związek Akademicki "Młodzież Wszechpolska" - powstała w 1922 roku jako ideowo-wychowawcza organizacja studencka o silnej orientacji narodowej, będąca największą organizacją akademicką w II Rzeczpospolitej. W marcu 1922 roku odbył się Zjazd Założycielski Młodzieży Wszechpolskiej, Prezesem Honorowym wybrano Romana Dmowskiego. Przymiotnik "wszechpolska" wyraża dążenie do zjednoczenia i połączenia w jedną całość wszystkich ziem polskich, akcentuje więź narodową i równy status wszystkich obywateli narodowości polskiej niezależnie od ich pochodzenia społecznego i poziomu zamożności. W okresie międzywojennym członkowie Młodzieży Wszechpolskiej czynnie uczestniczyli w życiu akademickim stając na czele wielu organizacji studenckich, m.in.: Bratnich Pomocy, Kół Naukowych, Korporacji Akademickich i Samorządu Akademickiego (Naczelny Komitet Akademicki) uczestniczyli w obronie automomii uczelni wyższych przed centralistycznymi dążeniami władz sanacyjnych, walczyli o obniżkę opłat za studia. Opowiadali się także za bojkotem ekonomicznym Żydów i ograniczeniem ich dostępu do studiów wyższych (numerus clausus), ale w czasie wojny całkowicie odrzucała nazistowską politykę wobec nich i udzielała w miarę możliwości pomocy. Podczas II wojny światowej wszechpolacy walczyli w szeregach Armii Krajowej i Narodowych Sił Zbrojnych NSZ. Struktura Młodzieży Wszechpolskiej, odtworzona w konspiracji na przełomie 1943/1944, została rozbita przez komunistyczne represje 1946/1947. Do najbardziej znanych działaczy Młodzieży Wszechpolskiej przed wojną należeli: Wiesław Chrzanowski, Jan Mosdorf, Jan Matłachowski i Tadeusz Łabędzki (w 1946 zamordowany w czasie śledztwa przez funkcjonariusza UB Adama Humera). Młodzież Wszechpolska została odtworzona w Poznaniu w 1989 z inicjatywy Romana Giertycha. Współczesna Młodzież Wszechpolska jako kontynuatorka przedwojennych tradycji, jest organizacją społeczną o charakterze ideowo-wychowawczym, organizacja działa na terenie całego kraju i skupia młodzież licealną, akademicką. Liczebność Młodzieży Wszechpolskiej wynosi ok. 3 tys. członków. Organizacja ta jest uważana za młodzieżówkę Ligi Polskich Rodzin i przez tę partię wspierana. Wsparcie owo widoczne było podczas tegorocznych wyborów, gdy to przewodniczący LPR w ostatniej chwili wycofywał niektórych kandydatów z list LPR do sejmu, zastępując ich młodymi osobami z młodzieży wszechpolskiej.

Hymn Młodzieży Wszechpolskiej

Od 1926 roku w niezmienionej formie stanowił hymn młodych Obozu Wielkiej Polski Złoty słońca blask dokoła,
Orzeł Biały wzlata wzwyż,
Dumne wznieśmy w górę czoła,
patrząc w Polski Znak i Krzyż, Polsce niesiem odrodzenie,
Depcząc podłość, fałsz i brud,
W nas mocarne wiosny tchnienie,
W nas jest przyszłość',
Z nami lud, Naprzód idziem w skier powodzi,
Niechaj wroga przemoc drży,
Już zwycięstwa dzień nadchodzi,
Wielkiej Polski moc to my!
Wielkiej Polski moc to my! Zobacz także Dekalog Polaka.
Młodzież Wszechpolska dzisiaj
Organizacja stawia sobie za cel wychowanie członków w duchu wartości narodowych i katolickich. Nie jest jej celem działalnośc polityczna, choć może być podejmowana przez wychowanków, ale już nie w imieniu organizacji. Aby zrealizować te postulaty Młodzież Wszechpolska organizuje m. in.:
- Obozy szkoleniowe, szkoleniowo-rekreacyjne w trakcie których odbywają się
- wykłady na tematy historyczne i społeczno-polityczne
- spotkania z przedwojennymi działaczami Ruchu Narodowego i innymi zaproszonymi gośćmi.
- zawody sportowe
- koncerty
- zwiedzanie zabytków
- msze święte i pielgrzymki
- Młodzieżowe konkursy historyczne i literackie
- Kampanię społeczną Kocham Polskę - przygotowany przez Młodzież Wszechpolską projekt promocji tak zwanego nowoczesnego patriotyzmu, skierowany głównie do ludzi młodych. Kampania polegała na organizowaniu konferencji prasowych, rozdawaniu przechodniom pocztówek oraz długopisów ozdobionych logiem kampanii i rozmieszczaniu plakatów. Została przeprowadzona w kilkunastu miastach Polski.
- Kampanię edukacyjno-informacyjną na rzecz rozwoju przedsiębiorczości w województwie zachodniopomorskim. Akcja rozpoczęła się od konferencji prasowej. Przygotowano 10 tys. ulotek informacyjnych oraz materiały o dostępnych programach wsparcia i rozwoju przedsiębiorczości. Rozdano je pod Urzędami Pracy oraz wyższymi uczelniami w miastach: m. in. Szczecinie, Koszalinie, Świnoujściu i Kołobrzegu
- Obchody świąt narodowych i innych ważnych rocznic
- Zbiórki datków na rzecz biednych dzieci i Polaków na wschodzie
- Antyaborcyjny telefon zaufania pod którym oczekuje się na informacje o działalności podziemia aborcyjnego. Działa również skrzynka pocztowa przeznaczona do tego celu
- Akcja Stop pornografii mająca na celu powstrzymanie eksponowania w miejscach publicznych treści pornograficznych
Krytyka
pornografii Przeciwnicy organizacji podkreślają, iż działacze Młodzieży Wszechpolskiej wielokrotnie angażowali się w działania ideologiczne z użyciem przemocy. Jako przykład można podać akcję członków Młodzieży Wszechpolskiej podczas Parady Równości w Warszawie 11 czerwca 2005 roku. Istnieją podejrzenia, że pokojowa manifestacja została wówczas obrzucona kamieniami, butelkami i jajkami przez aktywistów organizacji. Według raportu Indymedia, dwie osoby zostały przewiezione do szpitala po uderzeniu kamieniem w głowę. Nie jest jasne, na ile działania takie są inicjowane i wspierane przez kierownictwo i politycznych patronów organizacji. Przykładami agresywnej działalności organizacji przywoływanymi przez jej krytyków są:
- Warszawa, 11 maja 2002 - kilka tysięcy zwolenników integracji Polski z Unią Europejską uczestniczyło w Paradzie Schumana, która przeszła warszawskim Traktem Królewskim. Na trasie parady manifestowały agresywnie nastawione grupy Młodzieży Wszechpolskiej, Stronnictwa Narodowego, Organizacji Młodej Polski i Stowarzyszenia na rzecz Kultury i Tradycji "Niklot" ze swym liderem, Tomaszem Szczepańskim. Krzyczano m.in.: Pedofile, pederaści to są euroentuzjaści, Precz z UE, Wielka Polska katolicka i Polska tylko dla Polaków. Spalono też flagę Unii Europejskiej. W Paradzie Schumana szły głównie dzieci i młodzież w wieku szkolnym.
- Warszawa, 8 marca 2003 - grupa Młodzieży Wszechpolskiej swym prowokacyjnym zachowaniem zakłóciła manifestację z okazji Dnia Kobiet. Wznoszono ksenofobiczne hasła przeciwko mniejszościom seksualnym, obrażano wyzwiskami manifestujące kobiety i rzucano w nie bryłami śniegu i lodu. Nikt z manifestantów nie odniósł poważniejszych obrażeń.
- Sopot, 26 kwietnia 2003 - około 20-osobowa, dążąca do konfrontacji grupa sympatyków Ligi Polskich Rodzin i Młodzieży Wszechpolskiej zakłóciła marsz zwolenników Unii Europejskiej. Grupa ta wznosiła szowinistyczne hasła i próbowała zorganizować własną manifestację. Po wylegitymowaniu przez służby miejskie okazało się, że brak jest pozwolenia na taką akcję.
- Warszawa, 1 maja 2003 - na placu Trzech Krzyży manifestacja gejów i lesbijek została zakłócona przez konfrontacyjnie zachowującą się grupę działaczy Młodzieży Wszechpolskiej. Kolorowy pochód mniejszości seksualnych został obrzucony wyzwiskami: "Wielka Polska bez pedałów" oraz "Zamknąć lesbijki do obozu pracy".
- Władysławowo, od 21 czerwca 2003 w mieście trwały konfrontacyjne manifestacje Młodzieży Wszechpolskiej i Ligi Polskich Rodzin przeciwko wizycie w Polsce statku aborcyjnego Langenort, z grupą holenderskich feministek z fundacji "Kobiety na falach" na pokładzie. Kilkudniowa akcja MW i LPR miała bardzo agresywny charakter. 21 czerwca Holenderki zostały obrzucone przez działaczy MW różnymi przedmiotami, a 25 czerwca starli się oni z funkcjonariuszami Straży Granicznej. Działaniami wszechpolaków kierował Grzegorz Sielatycki, lider MW i radny w Gdańsku. W czasie trwania akcji w imieniu manifestantów wielokrotnie wypowiadał się w mediach poseł LPR, Robert Strąk.
- Olsztyn, 12 lipca 2003 - grupa osobników związanych z Młodzieżą Wszechpolską napadła na 21-letnią Ewelinę Salitrę, sympatyczkę Narodowego Odrodzenia Polski. Incydent był częścią walki politycznej między tymi ugrupowaniami. Salita, wcześniej sympatyczka MW, została napadnięta przez bojówkę wszechpolaków również 27 czerwca 2002 roku. Według zeznań poszkodowanej, w trakcie zajścia została oblana przez sekretarza MW w Olsztynie, Łukasza Czarneckiego, środkiem żrącym. Stwierdzono u niej oparzenia chemiczne I stopnia twarzy, szyi i lewego oka. Napady na Salitę inspirowane miały być przez Krzysztofa Fedorowicza, miejscowego lidera MW. Poszkodowana otrzymywała również pełne wyzwisk wiadomości telefoniczne nadawane z telefonu komórkowego będącego własnością Grzegorza Sielatyckiego, lidera MW w Trójmieście, radnego w Gdańsku, zatrudnionego w biurze poselskim Gertrudy Szumskiej z Ligi Polskich Rodzin.
- Gdańsk, 15 grudnia 2003 - spotkanie w ramach projektu "Jestem gejem, jestem lesbijką. Poznajmy się" na Uniwersytecie Gdańskim zostało zakłócone przez członków Młodzieży Wszechpolskiej z Grzegorzem Sielatyckim na czele. Mieli oni transparent "Zakaz pedałowania". W spotkaniu uczestniczyli między innymi Izabela Jaruga-Nowacka, pełnomocnik rządu ds. równego statusu kobiet i mężczyzn, działacze Kampanii Przeciw Homofobii oraz grupa gejów i lesbijek. Incydent zakończyła interwencja policji. Podobne wydarzenia miały miejsce także w innych miastach. 24 listopada na spotkaniu z cyklu "Jestem gejem..." według organizatorów, pojawili się "członkowie Młodzieży Wszechpolskiej w towarzystwie skinów i neonazistów" i zakłócili jego spokojny przebieg. 8 grudnia w Białymstoku Młodzież Wszechpolska zaskoczona zmianą miejsca spotkania nazwała takie postępowanie "talmudycznym sprytem", natomiast 11 grudnia w Krakowie agresywni wszechpolacy mieli transparent: "Homoseksualizm to grzech. Można się wyleczyć".
- Warszawa, 7 marca 2004 - podczas manifestacji z okazji Dnia Kobiet w sprawie równouprawnienia płci doszło do incydentu na tle szowinistycznym. Demonstracja pod hasłem "Dziewczyny, potrzebne są czyny", zorganizowana przez Porozumienie Kobiet 8 Marca, została zaatakowana przez grupę Młodzieży Wszechpolskiej. Wszechpolacy rzucali w kierunku manifestantów kamieniami i pomidorami, a także skandowali hasła, m.in.: "Eurocwele" i "Obóz pracy dla lesbijek, eutanazja dla pedałów". Doszło także do kilku pobić. Jedna z kobiet zasłaniająca wózek z dzieckiem przed lecącymi kawałkami lodu została ranna w twarz. Interweniowała policja. Wśród działaczy Młodzieży Wszechpolskiej widoczni byli nazi-skini z emblematami Ku Klux Klanu.
- Kraków, 8 maja 2004 - doszło w centrum miasta do zamieszek wywołanych przez grupę członków i sympatyków Młodzieży Wszechpolskiej i Ligi Polskich Rodzin, którzy zaatakowali Marsz Tolerancji "Niech nas zobaczą", zorganizowany przez Kampanię Przeciw Homofobii w ramach Krakowskich Dni Kultury Gejów i Lesbijek. Grupa ta wyposażona w transparenty "Wykopmy homoseksualistów z Krakowa", "W Unii jest gejowo" i "Homoseksualiści wszystkich krajów leczcie się!", najpierw wykrzykiwała pod adresem maszerujących hasła: "Zboczeńcy do gazu", "Do szpitala" i "Eurogeje", a następnie obrzuciła ich jajkami, kamieniami i butelkami oraz zaatakowała rozchodzących się do domu uczestników marszu, już po jego zakończeniu. Policja użyła broni gładkolufowej. Zatrzymano ponad dwudziestu najbardziej agresywnych członków grupy. Ranny został jeden policjant, którego oblano środkiem żrącym.
- Internet, 23 maja - 6 czerwca 2005 na stronie internetowej Młodzieży Wszechpolskiej w kategorii polecane strony - Inne ciekawe strony: znajduje się link do strony pornograficznej [http://www.wszechpolacy.com/porno.html]. Ponieważ link nie był opatrzony ostrzeżeniem że prowadzi do strony pornograficznej, zostało popełnione przestępstwo z artykułu 202 Kodeksu Karnego §1 "Kto publicznie prezentuje treści pornograficzne w taki sposób, że może to narzucic ich odbiór osobie która tego sobie nie życzy, podlega grzywnie, karze ograniczenia wolności albo pozbawienia wolności do roku. W sferze debaty publicznej w odniesieniu do przeciwników ideowych dominuje język agresji - przykładem jest określanie środowisk gejowskich mianem "pedałów", "zboczeńców" i "degeneratów", co odbiega od terminologii używanej przez innych przeciwników tych środowisk, jak Prawo i Sprawiedliwość. Agresywny język jest widoczny nie tylko w spontanicznych wypowiedziach dla mediów, ale i na witrynach internetowych wszechpolaków. 22 września 2005 powstała Koalicja Przeciw Młodzieży Wszechpolskiej – nieformalne porozumienie kilku lewicowych organizacji, którego celem jest wyeliminowanie MW z publicznej debaty przed wyborami parlamentarnymi 2005.
Zobacz też

- Roman Dmowski
- Narodowcy
- Radio Maryja
- ksenofobia, antysemityzm, homofobia
- Szymon Pawłowski
Linki zewnętrzne

- [http://www.wszechpolacy.pl Strona młodzieży wszechpolskiej]
- [http://www.wszechpolacy.com/deklaracja1925.html Deklarację Ideowa młodzieży wszechpolskiej z 1925r]
- [http://pl.indymedia.org/pl/2005/06/14475.shtml raport dotyczący] obrzucania jajkami, kamieniami, butelkami i kostką brukową uczestników Parady Równości w Warszawie 11 czerwca 2005r. Kategoria:Polskie partie i ugrupowania Kategoria:Organizacje młodzieżowe

1989

- 1989 minnan:1989 nî zh-min-nan:1989 nî als:1989 ko:1989년 ja:1989年 nb:1989 simple:1989 th:พ.ศ. 2532

Polska Wspólnota Narodowa

Polska Wspólnota Narodowa - partia polityczna o charakterze nacjonalistycznym. Powstała w roku 1990 z Polskiego Związku Wspólnoty Narodowej. Od początku przewodniczącym jest Bolesław Tejkowski, jeden z przywódców Pażdziernika 56 w Krakowie. Partia ta używała w latach 1993-1996 dwuczłonowej nazwy PWN-PSN. Partia o orientacji nacjonalistycznej, przeciwna UE oraz NATO, o silnych akcentach antyklerykalnych, opowiada się za niezależnością polityczno-gospodarczą od UE, NATO i USA. PWN opowiada się za ścisłą współpracą z krajami słowiańskimi, a zwłaszcza Rosją. PWN wchodzi do międzynarodowej struktury Sobór Wszechsłowiański (szefową sekcji polskiej jest Barbara Krygier). PWN w latach 1998 - 2005 wydawał miesięcznik Wspólnota w nakładzie 10 000 egzemplarzy. Przez przeciwników politycznych jest oskarżana o antysemityzm i rasizm. Wraz z Polskim Stronnictwem Narodowym wchodzi w skład powstałej w 2004 roku koalicji ugrupowań nacjonalistycznych - Polski Komitet Narodowy. Ich celem jest start w wyborach do Sejmu RP. Zobacz też: nacjonalizm rasizm szowinizm faszyzm antysemityzm

Zewnętrzne linki

- http://www.pwn.waw.pl Kategoria:Polskie partie i ugrupowania

Radio Maryja

] Radio Maryja - polska rozgłośnia radiowa o charakterze katolicko-narodowym, założona w Toruniu w 1991 przez zakonników ze Zgromadzenia Najświętszego Odkupiciela (redemptorystów, CSsR).
Część mediów i opinii publicznej uznaje treści i linię programową Radia Maryja za kontrowersyjne i niedemokratyczne.

Sytuacja właścicielska i prawna

Radio funkcjonuje jako kościelna osoba prawna należąca do Kościoła rzymsko-katolickiego; posiadaczem koncesji jest zakon katolicki - Zgromadzenie Najświętszego Odkupiciela (redemptoryści), podlegający bezpośrednio Stolicy Apostolskiej. Dyrektorem radia jest ojciec Tadeusz Rydzyk. W dokumentach przedstawionych KRRiTV o. Rydzyk figuruje jako "jednoosobowy organ nadzorczy, jednoosobowy organ zarządzający i jednoosobowy organ kontrolny" Radia Maryja ([http://media.miks.uj.edu.pl/~sai/rydzyk24/rm.html źródło]). Radio Maryja ma koncesję ogólnopolską ważną do roku 2008. Radio Maryja nadaje na podstawie Koncesji Nr 003/ P 2001- R z dnia 21 czerwca 2001 r. udzielonej Warszawskiej Prowincji oo. redemptorystów. Koncesja określa program Radia Maryja jako program o charakterze społeczno-religijnym, przedstawiającym zagadnienia wiary chrześcijańskiej oraz problemy życia społecznego z punktu widzenia wiary i społecznej nauki Kościoła katolickiego.

Historia radia

Radio Maryja rozpoczęło nadawanie programu radiowego dnia 9 grudnia 1991 roku, z nadajnika w Bydgoszczy, działając jako stacja lokalna. Statut radiu nadał prowincjał oo. Redemptorystów. Rozgłośnia ta otrzymała następnie 117 koncesji lokalnych nie przystępując do konkursu na koncesję ogólnokrajową. Dodatkowo w 1993 r. niektóre diecezje udostępniły Radiu Maryja otrzymane przez nich od KRRiTv częstotliwości radiowe. W czerwcu 1994 r. Krajowa Rada Radiofonii i Telewizji zmieniła to na siedmioletnią koncesję ogólnokrajową i obiecało 80% pokrycia powierzchni kraju. Radio Maryja uzyskało tzw. status radia społecznego - w zamian za rezygnację z emisji reklam, opłata koncesyjna została zredukowana o 80%.

Zasięg

"Radio Maryja" nadaje z ponad 100 nadajników UKF w Polsce, przez satelity do Europy i Ameryki Północnej, poprzez wynajmowanie czasu w kilku rozgłośniach w Stanach Zjednoczonych i Kanadzie oraz przez Internet. Do roku 2003 również z nadajników krótkofalowych wynajmowanych w Rosji.

Elementy programu

Głównymi elementami programu rozgłośni są ewangelizacja, modlitwa, medytacja, muzyka religijna oraz publicystyka społeczno-polityczna. Najpopularniejsze audycje to Rozmowy Niedokończone, w których porusza się różnorodne tematy, Aktualności, Katechezy oparte o Katechizm Kościoła Katolickiego, odmawianie brewiarza na antenie radia. W sprawach politycznych rozgłośnia reprezentuje linię krytyczną wobec członkostwa Polski w Unii Europejskiej oraz jego warunków lecz również wobec liberalizmu ekonomicznego, globalizacji oraz przemian gospodarczych w Polsce po 1989 r., zwłaszcza sposobu przeprowadzenia procesów prywatyzacji oraz samej możliwości sprzedaży ziemi cudzoziemcom. W linii programowej i prezentowanych na antenie poglądach widać wyraźne nawiązania do tradycji Narodowej Demokracji.

Linia ideowa

Kwestie polityczno-gospodarcze

Program tej stacji propaguje ustrój gospodarczy państwa opiekuńczego z naciskiem na narodowy charakter polityki gospodarczej. Ostro atakuje model liberalnego państwa demokratycznego. Za najbardziej popularnego i jednocześnie kontrowersyjnego komentatora społeczno-politycznego tej stacji uważa się Jerzego Roberta Nowaka.

Kwestie religijne

W kwestiach religijnych linia programowa radia nie zawsze zgadza się z oficjalną linią Kościoła katolickiego. Sympatię wobec tego radia potwierdzają wypowiedzi papieża Jana Pawła II z pierwszych lat funkcjonowania rozgłośni. W sprawach obyczajowych, jak i dogmatycznych czasem nawiązuje do ludowych elementów polskiej religijności. Cechuje się bardzo silnym konserwatyzmem. Według przeciwników wyjątkowo błędnie interpretuje postanowienia Soboru Watykańskiego II, według swoich zwolenników z kolei dokładnie ich przestrzega. Episkopat Polski powołał specjalny 'Zespół ds. duszpasterskiej troski o Radio Maryja', który jednak nie podjął żadnych istotnych działań, do których jest upoważniony.

Słuchacze radia

Rozgłośnia "Radio Maryja" zyskała dużą popularność i grono wiernych słuchaczy w Polsce i za jej granicami. Radio Maryja ma 2.92 % słuchalności (I półrocze 2003), czyli ok. miliona osób. Tylko 1 % z nich to osoby młode, 70 % - większość stanowią osoby powyżej 60 roku życia (dane z 2002 r.). Z wyników badań słuchalności radia w Polsce Radio Track [http://media.miks.uj.edu.pl/~sai/rydzyk24/introduction.html 1] wynika, że toruńska rozłośnia ma ok. 2,4 % udziału w rynku, co daje jej piątą pozycję w kraju. Wyprzedzają je: RMF FM (24,5%), Radio Zet (20,9%), Program I PR (15,9%) i Program III PR (5,4%). Według różnych szacunków liczba radiosłuchaczy Radia Maryja waha się między 0,5 a 4,5 milionów. Wielu słuchaczy identyfikuje się z poglądami prezentowanymi przez tę rozgłośnię. Od roku 1993 corocznie w drugą niedzielę lipca odbywają się pielgrzymki Rodziny Radia Maryja (słuchaczy "Radia Maryja") na Jasną Górę. Na XIII Pielgrzymce Rodziny Radia Maryja 9-10 lipca 2005 roku na Jasną Górę przybyło ok. 500 tysięcy wiernych identyfikujących się z Rodziną Radia Maryja.

Debata o Radiu Maryja

W opinii obrońców, Radio prowadzi ewangelizację, a kontrowersyjne wypowiedzi o charakterze nienawistnym lub antysemickim mają rzadki, incydentalny charakter i pochodzą głównie od słuchaczy. Zaś w opinii krytyków, Radio Maryja żeruje na stereotypach, na ludzkiej ignorancji, niewiedzy, oraz na kompleksach ludzi niedouczonych. Krytycy twierdzą, że Radio Maryja w skrajny sposób propaguje antysemityzm i radykalną ksenofobię oraz skrajny konserwatyzm, stara się wmawiać słuchaczom istnienie rzekomych ogólnoświatowych spisków masońskich i szerzy dopatrywanie się ukrytych knowań w wielu aspektach życia społeczno-politycznyego Polski.

Koncern medialny

Pokrewnymi przedsięwzięciami zainicjowanymi przez o. Tadeusza Rydzyka są Telewizja Trwam, Nasz Dziennik, Wydawnictwo Fundacji Nasza Przyszłość oraz Wyższa Szkoła Kultury Społecznej i Medialnej. Przeciwnicy Radia Maryja uważają że te przedsięwzięcia są zdominowane przez o. Rydzyka i nazywają je "Imperium medialne ojca Rydzyka". Należąca do ojca Rydzyka i dwóch innych redemptorystów fundacja "Lux Veritas" (właściciel telewizji TRWAM) jest instytucją świecką i nie ma powiązań z władzami kościelnymi, podobnie jak spółka wydająca gazetę „Nasz Dziennik”.

Zobacz też

- Telewizja Trwam
- Wyższa Szkoła Kultury Społecznej i Medialnej
- Fundacja Nasza Przyszłość
- Nasz Dziennik
- moherowe berety

Linki zewnętrzne

- [http://www.radiomaryja.pl/ Oficjalna strona internetowa Radia Maryja]
- zwolennicy Radia Maryja
- [http://www.rodzinapolska.pl/dok.php?art=tematm/archiwum/2005/520_1.htm Pozytywnie o Radiu Maryja]
- przeciwnicy Radia Maryja
- [http://www.radiomaryja.pl.eu.org/ Strona krytyków Radia Maryja]
- [http://rydzyk24.e-sai.org/ Strona krytykująca Radio Maryja]
- [http://or.icm.edu.pl/artykuly/acala-rm.html Krytyka Aliny Całej n/t Radio Maryja] Kategoria:Media katolickie w Polsce Radio Maryja Maryja

Stany Zjednoczone

Stany Zjednoczone Ameryki (ang. United States of America, United States, w skrócie: USA, US) – państwo położone w Ameryce Północnej. Graniczy z Kanadą od północy i Meksykiem od południa; od wschodu granicę kraju stanowi Ocean Atlantycki, a od zachodu Ocean Spokojny. Trzecie państwo świata pod względem terytorium (po Rosji i Kanadzie) oraz trzecie pod względem liczby ludności (po Chinach i Indiach).

Ustrój polityczny

Podział władzy: Konstytucja USA (przyjęta 17 września 1787, weszła w życie 4 marca 1789) wprowadziła trójpodział władzy oraz system "hamulców i równowagi", polegający na wzajemnym równoważeniu się różnych rodzajów władz. Władzę wykonawczą sprawuje prezydent (obecnie George W. Bush), który jest jednocześnie głową państwa i szefem rządu (administracji). Prezydent (i wiceprezydent) wybierany jest w formalnie pośrednich wyborach powszechnych na czteroletnią kadencję, może powtórnie sprawować urząd tylko raz. Rząd jest powoływany przez prezydenta po uzyskaniu aprobaty Senatu. Władzę ustawodawczą sprawuje Kongres, składający się z dwóch izb: Izby Reprezentantów (izba niższa) i Senatu (izba wyższa). Izba Reprezentantów ma kadencję 2-letnią, liczy 435 członków, jest wyłaniana w wyborach powszechnych i bezpośrednich; liczba reprezentantów poszczególnych stanów jest proporcjonalna do liczby ich mieszkańców (każdy stan musi mieć co najmniej 1 przedstawiciela). Senat ma kadencję 6-letnią, liczy 100 członków, wszystkie stany mają równą reprezentancję — po 2 senatorów (co 2 lata odnawia się 1/3 składu w wyborach częściowych); stołeczny Dystrykt Kolumbii nie ma reprezentacji w Kongresie. Na czele władzy sądowniczej stoi Sąd Najwyższy Stanów Zjednoczonych (nie mylić z Sądami Najwyższymi poszczególnych stanów i wspólnot).

Partie polityczne

Sąd Najwyższy Stanów Zjednoczonych] W Stanach Zjednoczonych istnieje system wielopartyjny, ale faktycznie politykę kontrolują jedynie dwie partie: Demokraci (Partia Demokratyczna) i Republikanie (Partia Republikańska). Ponadto w kraju istnieje kilkanaście partii politycznych, ale ich dostęp do życia publicznego jest znikomy. Zazwyczaj jedna partia kontroluje przez dekady konkretny powiat. W przypadku przejęcia władzy w legislaturze stanowej, wszystkie kluczowe stanowiska są obsadzane przez współpracowników jednej partii. Lista partii politycznych w USA:
- Republikanie
- Demokraci
- Liberałowie
- Zieloni Źródło: [http://www.cia.gov/cia/publications/factbook/geos/us.html World Factbook]

Podział terytorialny

(główny artykuł: Podział terytorialny Stanów Zjednoczonych)
(W nawiasach podano oryginalną pisownię, jeśli różni się od polskiej) 50 stanów (poniżej) i 1 okręg (Okręg stołeczny - dystrykt Kolumbii (Columbia District)) oraz terytoria zależne (poniżej). Uwaga: Niektóre jurysdykcje nazywają siebie "wspólnotami" (Commonwealth), a nie stanami ("State"). Stany: Alabama, Alaska, Arizona, Arkansas, Connecticut, Dakota Południowa (South Dakota), Dakota Północna (North Dakota), Delaware, Floryda (Florida), Georgia, Hawaje (Hawaii), Idaho, Illinois, Indiana, Iowa, Kalifornia (California), Kansas, Karolina Południowa (South Carolina), Karolina Północna (North Carolina), Kentucky (wspólnota), Kolorado (Colorado), Luizjana (Louisiana), Maine, Maryland, Massachusetts (wspólnota), Michigan, Minnesota, Missisipi (Mississippi), Missouri, Montana, Nebraska, Nevada, New Hampshire, New Jersey, Nowy Jork (New York), Nowy Meksyk (New Mexico), Ohio, Oklahoma, Oregon, Pensylwania (Pennsylvania) (wspólnota), Rhode Island, Tennessee, Teksas (Texas), Utah, Vermont, Waszyngton (Washington), Wirginia (Virginia) (wspólnota), Wirginia Zachodnia (West Virginia), Wisconsin, Wyoming Wyoming Terytoria zależne: Samoa Amerykańskie (American Samoa), Baker (Baker Island), Guam, Howland (Howland Island), Jarvis (Jarvis Island), Johnston (Johnston Atoll), Kingman (Kingman Reef), Midway, Navassa (Navassa Island), Mariany Północne (Northern Mariana Islands), Palmyra (Palmyra Atoll), Portoryko (Puerto Rico), Wyspy Dziewicze Stanów Zjednoczonych (U.S. Virgin Islands), Wake (Wake Island)

Przestrzeganie praw i swobód

Freedom in the World 2005

W raporcie "Freedom in the World 2005", ogłoszonym przez Freedom House, USA znalazły się w kategorii państw „Wolne” ze wskaźnikiem 1.0 w 7-stopniowej skali. Zobacz: [http://www.freedomhouse.org/research/freeworld/2005/essay2005.pdf Freedom in the World 2005 (s. 21)]. Raport "Freedom in the World" jest efektem monitorowania przez organizację Freedom House zmian w zakresie respektowania i ochrony przez władze państwowe praw politycznych (swoboda działalności konkurencyjnych partii polit., wolne wybory) i wolności obywatelskich (religijnych, etnicznych, ekonomicznych, językowych, praw kobiet i rodziny, wolności osobistych, wolności prasy, przekonań i stowarzyszeń) w 192 krajach i 14 największych terytoriach zależnych i spornych. Raport ocenia państwa i terytoria w skali od "1" (najlepszy) do "7" (najgorszy) i kwalifikuje do jednej z 3 kategorii: "Wolne", "Częściowo wolne" i "Bez wolności" Raporty są opracowywane od 1972 r.

Wolność prasy i mediów

- w raporcie "Freedom of the Press 2004" (Freedom House) USA znalazły się w kategorii państw "Wolne" na 17 miejscu na 193 ze wskaźnikiem 13 w 100-stopniowej skali. Źródło: [http://www.freedomhouse.org/pfs2004/pfs2004.pdf "Freedom of the Press 2004" (od s. 18)]
- w rankingu "World Press Freedom Ranking 2004" organizacji Reporterzy bez granic, USA są na 23 miejscu na 167. [http://www.rsf.org/IMG/pdf/Eur_index_Eng_2004.pdf zobacz: raport 2004 (od s. 5)].

System karny

W niektórych stanach wykonywana jest kara śmierci. Według danych z czerwca 2003, amerykański system penitencjarny przetrzymuje 2 miliony 78 tysięcy 670 osób (ok. 1% dorosłej ludności kraju), co rocznie kosztuje 57 miliardów dolarów. Większość z nich to stosunkowo młodzi mężczyźni. W USA w dowolnej chwili około 20% mężczyzn - czarnych lub pochodzenia latynoskiego - przebywa w więzieniu. W miastach takich jak Waszyngton i Baltimore ponad połowa czarnych mężczyzn w wieku od 18 do 30 lat jest przetrzymywanych w więzieniach, na zwolnieniu warunkowym lub poddanych probacji. W USA przebywa w więzieniach od 6 do 10 razy więcej ludzi niż w innych krajach demokratycznych. Średnio na 100 000 mieszkańców wypada 715 więźniów,gdy tymczasem w Australii na 100 tysięcy ludności przypada 114 skazanych, 116 w Kanadzie, 95 we Francji i 96 w Niemczech. Dla porównania, w Polsce współczynnik ten wynosi 215 (83 tysiące osadzonych na 38,6 miliona mieszkańców w roku 2005).

Geografia

- Obszar:
- całkowity: 9,6 mln km²
- lądu: 9,2 mln km²
- wodny: 470 tys. km² Uwaga: dane dotyczą jedynie 50 stanów i okręgu stołecznego
- Porównanie: obszar ten odpowiada mniej więcej: 1/2 powierzchni Rosji, 3/10 powierzchni Afryki; 1/2 powierzchni Ameryki Południowej; jest nieco większy od Chin, około dwa i pół raza większy od Europy Zachodniej i prawie 31 razy większy od Polski.
- Granice lądowe:
- długość całkowita: 12248 km
- granica z Kanadą: 8893 km (w tym 2477 km z Alaską), z Meksykiem: 3326 km
- Linia brzegowa: 19924 km Klimat: w większości umiarkowany, ale tropikalny na Hawajach i Florydzie, arktyczny na Alasce, półsuchy na Wielkich Wyżynach na północ od Mississippi oraz suchy na południowym zachodzie. Ukształtowanie powierzchni: równiny centralne, góry na zachodzie, wzgórza i niskie góry na wschodzie; krajobraz wulkaniczny na Hawajach.
- najniższy punkt: Death Valley (Dolina Śmierci) 86 m p.p.m.
- najwyższy punkt: (Alaska) Mount McKinley 6194 m n.p.m. Zasoby naturalne: węgiel, miedź, ołów, molibden, fosforany, uran, złoto, rtęć, nikiel, potas, srebro, wolfram, cynk, ropa naftowa, gaz ziemny, drewno Naturalne zagrożenia: tsunami, wulkany, trzęsienia ziemi, huragany wzdłuż wybrzeża Atlantyku i w Zatoce Meksykańskiej, tornada na obszarach centralnych i południowo-wschodnich, lawiny błotne i pożary w Kalifornii, powodzie.

Demografia

Ponad 295 mln ludności (275,6 mln w roku 2000). Ponad 1/3 przyrostu ludn. stanowi imigracja, gł. z Meksyku, wschodniej Azji i Europy. Ponad 77% ludn. mieszka w miastach, wśród których wyróżniają się wielkie aglomeracje miejskie (ludność w mln): Nowy Jork 21,1, Los Angeles - San Diego 16,4, Chicago 9,3, San Francisco-Oakland (Bay Area) 7,1, Waszyngton - Baltimore 7,0, Filadelfia 6,1, Boston 5,7, Detroit 5,3, Dallas - Fort Worth 4,4, Houston 4,2. W 61 obszarach metropolitalnych, liczących w kwietniu 2000 roku co najmniej milion mieszkańców, żyło 138,4 mln mieszkańców, czyli połowa ludności. Średnia gęstość zaludnienia 30,2 os./km²
- Grupy rasowe: ludność biała 77,1%, ludność czarna 12,9%, Azjaci 4,2%, Indianie i rodowici alaskańczycy 1,5%, Hawajczycy i wyspiarze Pacyfiku 0,3%, inni 4% (2000).
- Religie: protestancka 52%, rzymskokatolicka 24%, mormoni 2%, żydowska 1%, muzułmanie 1%, inne 10%, żadna 10% (2002).
- Piśmienność: 97% populacji w wieku powyżej 15 lat jest piśmienna.

Gospodarka

Największa i najsilniejsza technologicznie gospodarka świata. Rozwinięty przemysł samochodowy (wielkie koncerny, m.in.: General Motors, Ford Motor Company, Chrysler), petrochemiczny (Exxon Mobil), elektroniczny (IBM), energetyczny (General Electric), lotniczy i kosmiczny (Lockheed, Douglas Aircraft Company, Boeing, maszynowy, metalurgiczny, włókienniczy, chemiczny, farmaceutyczny, kosmetyczny, spożywczy (mięsny, młynarski, mleczarski, owocowo-warzywny), drzewny, celulozowo-papierniczy. Największy producent żywności na świecie. Użytki rolne stanowią 46% powierzchni. Uprawia się: kukurydzę, soję, jęczmień, sorgo, bawełnę, tytoń, drzewa owocowe, warzywa. Hodowla bydła, trzody chlewnej, drobiu.
- Produkt krajowy brutto:
- 11,75 bln USD (2004, przy zachowaniu parytetu siły nabywczej, pzp)
- PKB na 1 mieszkańca (2004, pzp): 40,100 USD
- Realny wzrost PKB (2004): 4,4%
- W strukturze PKB (2004) udział rolnictwa wynosi 0,9%, przemysłu 19,7%, usług 79,4%.
- Budżet:
- dochody: 1,862 bln USD.
- wydatki: 2,338 bln USD.
- Dług publiczny: 65% PKB (2004).
- Dług zagraniczny: 1,4 bln USD (2001).
- Rezerwy w złocie i walutach : 85,94 mld USD (2003).
- Struktura zatrudnienia (2004): usługi 76,6%, przemysł i transport 22,7%, rolnictwo, leśnictwo i rybołówstwo 0,7%.
- Handel zagraniczny:
- Eksport: 795 mld USD. Eksportuje się głównie: dobra inwestycyjne, samochody, środki zaopatrzenia przemysłu, materiały surowe, dobra konsumpcyjne, produkty rolne, do: Kanady (23,4%), Meksyku (13,5%), Japonii (7,2%), Wielkiej Brytanii (4,7%).
- Import: 1,476 bln USD. Importuje się ropę i produkty petrochemiczne, maszyny, samochody, dobra konsumpcyjne, materiały surowe, żywność i napoje, z: Kanady 17,4%, Chin 12,5%, Meksyku 10,7%, Japonii (9,3%), Niemiec (5,3%).
- Inflacja: 2,5% (2004).
- Bezrobocie: 5,5% (2004).
- Ludność poniżej granicy ubóstwa: 12%
- Statystyka wymiany handlowej [http://www.polishexchange.com/raportwaszyngtonski Raport Waszyngtonski]

Kultura

Rankingi międzynarodowe

- IMD International: [http://www01.imd.ch/wcy/ Światowy Rocznik Konkurencyjności 2005], ranking 60 gospodarek (państw i regionów)
- Światowe Forum Ekonomiczne: [http://www.weforum.org/site/homepublic.nsf/Content/Global+Competitiveness+Programme%5CGlobal+Competitiveness+Report Światowy Raport Konkurencyjności 2004-2005], ranking wzrostu konkurencyjności 104 państw
- A.T. Kearney i Foreign Policy Magazine: [http://www.atkearney.com/main.taf?p=5,4,1,116 Wskaźnik Globalizacji 2005], ranking 62 państw
- Program Rozwoju Narodów Zjednoczonych (UNDP): [http://hdr.undp.org/reports/global/2004/ Wskaźnik Rozwoju Społecznego 2004], ranking 177 państw
- Save the Children: [http://www.savethechildren.org/mothers/report_2004/images/pdf/SOWM_2004_final.pdf Sytuacja Matek Świata 2004], ranking 119 państw
- Heritage Foundation/The Wall Street Journal: [http://www.heritage.org/research/features/index/ Wskaźnik Wolności Gospodarczej 2005], ranking 155 państw
- The Economist: [http://www.economist.com/theworldin/international/displayStory.cfm?story_id=3372495&d=2005 Quality of Life Index 2005], ranking 111 państw
- Transparency International: [http://www.transparency.org/pressreleases_archive/2004/2004.10.20.cpi.en.html Wskaźnik Percepcji Korupcji 2004], ranking 146 państw
- Reporterzy bez granic: [http://www.rsf.fr/article.php3?id_article=11715 Wskaźnik Wolności Prasy 2004], ranking 167 państw.

Zobacz też

- Historia Stanów Zjednoczonych Ameryki
- hymn państwowy
- godło Stanów Zjednoczonych, flaga Stanów Zjednoczonych
- abolicjonizm
- literatura amerykańska
- aktorki amerykańskie
- obszary metropolitalne w USA
- Siły Zbrojne Stanów Zjednoczonych

Rząd USA

- [http://www.firstgov.gov Strony rządowe] - oficjalny portal rządu USA
- [http://www.whitehouse.gov Biały Dom] - oficjalna strona Prezydenta USA
- [http://www.state.gov/ Departament Stanu USA] - oficjalna strona amerykanskiego MSZ
- [http://www.senate.gov Senat] - oficjalna strona Senatu USA
- [http://www.house.gov Izba] - oficjalna strona Izby Reprezentatów USA
- [http://www.supremecourtus.gov Sąd Najwyższy] - oficjalna strona Sądu Najwyższego USA
- [http://usinfo.state.gov/usa/infousa/facts/factover/homepage.htm Portret USA] - publikacja Agencji Informacyjnej USA, wrzesień 1997.
- [http://www.census.gov/hhes/www/ US Census Bureau] - statystyka domowa i ekonomiczna.
- [http://nationalatlas.gov/ Atlas] Atlas Narodowy USA.
- [http://www.cia.gov/cia/publications/factbook/geos/us.html CIA World Factbook, dane o USA]
- [http://poland.usembassy.gov/poland-pl/ Ambasada USA w Polsce]

Inne

- [http://www.mediatico.com/en Gazety USA według stanów]
- [http://www.religioustolerance.org/nat_mott.htm Narodowe motto: historia i konstytucyjność]
- [http://www.nationalcenter.org/HistoricalDocuments.html Historia] Dokumenty historyczne
- [http://www.travel-directory.org/Destinations/North_America/United_States/index.html Informacje o USA, wg stanów]
- [http://www.teacheroz.com/states.htm Linki do informacji o każdym ze stanów]
- [http://www.adbusters.org/jams/history/timeline.swf Archiwum 163 interwencji USA]
- [http://www.moneyfactory.com/section.cfm/4 Banknoty USA]

Linki zewnętrzne

- Statystyka wymiany handlowej [http://www.polishexchange.com/raportwaszyngtonski Raport Waszyngtonski] [http://www.swulinski.com/podroze/UnitedStates.html Fotografia podróżnicza - Stany Zjednoczone] - galerie zdjęć i informacje dotyczace wielu miejsc w USA Kategoria:NATO zh-min-nan:Bí-kok ko:미국 ms:Amerika Syarikat ja:アメリカ合衆国 simple:United States th:สหรัฐอเมริกา

Rosja

Federacja Rosyjska (Российская Федерация, Rossijskaja Federacija), lub Rosja (Россия, Rossija) – państwo rozciągające się od wschodniej Europy poprzez północną część Azji aż po Ocean Spokojny. Rosja jest największym państwem na świecie, jej powierzchnia jest prawie dwa razy większa od Stanów Zjednoczonych czy Chin. Pod względem liczby ludności zajmuje 7. miejsce (po Chinach, Indiach, USA, Indonezji, Brazylii i Pakistanie) W ZSRR Rosja (czyli Rosyjska Federacyjna Socjalistyczna Republika Radziecka, w skrócie RFSRR) pełniła rolę dominującą, od 1991 roku jest samodzielnym państwem. Rosja graniczy z Norwegią, Finlandią, Estonią, Łotwą, Białorusią, Ukrainą, Gruzją, Azerbejdżanem, Kazachstanem, Chinami, Mongolią, Koreą Północną oraz Litwą i Polską (z dwiema ostatnimi poprzez obwód kaliningradzki). Rosja graniczy także z kilkoma państwami poprzez Morze Bałtyckie, Morze Czarne i Morze Kaspijskie. Ponieważ większość terytorium, ludności i produkcji przemysłowej ZSRR była w Rosji, po upadku ZSRR Rosja nadal pełni ważną rolę w polityce światowej. Kraj ten należy do G8, mimo że jego produkt krajowy brutto, ważony parytetem siły nabywczej, jest znacznie mniejszy od PKB Chin czy Indii ^{http://skocz.pl/vlf 1}. Rosja została oficjalnie włączona do G7 w roku 1998 nie ze względu na znaczenie ekonomiczne, lecz z przyczyn politycznych; był to wyraz wdzięczności dla prezydenta Jelcyna za przeprowadzenie reform gospodarczych w Rosji i za jego neutralną postawę wobec rozszerzenia NATO na wschód, co dało G7 + Rosję. G8 utworzono już za rządów Władimira Putina wraz z polepszaniem się w tym czasie sytuacji ekonomicznej w Rosji. Widać wyraźną różnicę między obecną pozycją Rosji a czasami zimnej wojny, kiedy ZSRR był jednym z dwóch światowych supermocarstw. Obecnie Rosja jest uważana za światowe mocarstwo, posiadające argumenty w postaci dużych sił zbrojnych i zasobów ropy naftowej i gazu, co wykorzystuje do kształtowania polityki w państwach w obrębie Wspólnoty Niepodległych Państw.

Ustrój polityczny

Państwo federacyjne o prezydenckim systemie rządów; I 1918–25 XII 1991 p.n. Ros. FSRR, od 30 XII 1922 w składzie ZSRR, od 12 VI 1990 suwerenna, od 17 IV 1992 używa 2 równorzędnych nazw Rosja i Federacja Rosyjska. Współtwórczyni (wraz z Białorusią i Ukrainą) utworzonej 8 XII 1991 Wspólnoty Niepodległych Państw. Zgodnie z konstytucją, zaaprobowaną w referendum z 12 XII 1993, głową państwa jest prezydent wybierany w wyborach powszechnych na 4-letnią kadencję; prezydent ma szerokie uprawnienia w zakresie władzy ustawodawczej (prawo wydawania dekretów z mocą ustawy) i władzy wykonawczej (jest m.in. gwarantem konstytucji, praw i swobód obywatelskich, nacz. dowódcą sił zbrojnych oraz arbitrem w sprawach między władzą centralną i regionalną). Organem władzy ustawodawczej jest 2-izbowy parlament — Zgromadzenie Federalne, składający się z izby wyższej — Rady Federacji i izby niższej — Dumy Państwowej. W skład Rady Federacji wchodzi 178 czł. (po 2 przedstawicieli z każdego z 89 podmiotów federacji: po 1 reprezentancie władzy ustawodawczej i wykonawczej). Duma Państwowa składa się z 450 deputowanych wybieranych na 4-letnią kadencję w wyborach powszechnych (225 mandatów zostaje obsadzonych w okręgu federalnym na podstawie systemu proporcjonalnego z list partyjnych, 225 — w okręgach 1-mandatowych). Zgodnie z dekretem prezydenta z 12 X 1993 wybory do Zgromadzenia Narodowego na pierwszą 2-letnią kadencję przeprowadzono 12 XII 1993; następne wybory na 4-letnią kadencję do obu izb parlamentarnych odbyły się 17 XII 1995. Organem władzy wykonawczej jest rząd, na którego czele stoi przewodniczący (premier) powoływany przez prezydenta w uzgodnieniu z Dumą Państw.; członków rządu mianuje prezydent na wniosek premiera. Republiki wchodzące w skład Federacji Rosyjskiej mają własne konstytucje i organy władzy ustawodawczej oraz wykonawczej. Więcej - Ustrój polityczny Rosji.

Przestrzeganie praw i swobód

Wolność i demokracja: W raporcie Freedom in the World 2005, ogłoszonym przez Freedom House, Rosja znalazła się w kategorii państw „Bez wolności” ze wskaźnikiem 5,5 w 7-stopniowej skali ^{[http://www.freedomhouse.org/research/freeworld/2005/essay2005.pdf Freedom in the World 2005 (s. 21)]}. Raport Freedom in the World jest efektem monitorowania przez organizację Freedom House zmian w zakresie respektowania i ochrony przez władze państwowe praw politycznych (swoboda działalności konkurencyjnych partii polit., wolne wybory) i wolności obywatelskich (religijnych, etnicznych, ekonomicznych, językowych, praw kobiet i rodziny, wolności osobistych, wolności prasy, przekonań i stowarzyszeń) w 192 krajach i 14 największych terytoriach zależnych i spornych. Raport ocenia państwa i terytoria w skali od "1" (najlepszy) do "7" (najgorszy) i kwalifikuje do jednej z 3 kategorii: "Wolne", "Częściowo wolne" i "Bez wolności" Raporty są opracowywane od 1972 r. Wolność prasy i mediów:
- w raporcie Freedom of the Press 2005 (Freedom House) Rosja znalazła się w kategorii państw „Bez wolności” na 145 miejscu na 194 (razem min. z Afganistanem, Bangladeszem, Kamerunem i Etiopią, tuż przed Nepalem i Irakiem) ze wskaźnikiem 68 w 100-stopniowej skali ^{[http://www.freedomhouse.org/research/pressurvey/allscore2005.pdf "Freedom of the Press 2005"], [http://www.freedomhouse.org/research/pressurvey/pfmap2005.pdf mapa wolności prasy]}
- w rankingu Press Freedom Index 2004 organizacji Reporterzy bez granic, Rosja jest na 140 miejscu na 167 (daleko za: Etiopią 112. i Ruandą 113., przed Uzbekistanem 142. i Białorusią 144): ^{[http://www.rsf.org/article.php3?id_article=11715 ranking 2004]}. Prezydent Putin jest zaliczany przez tę organizację do "Prześladowców wolności prasy", tj. do grona głów państw, dyktatorów, przywódców religijnych i szefów grup militarnych na świecie, odpowiedzialnych za pogwałcenie wolności mediów przez stosowanie cenzury, uwięzienie, porwania, torturowanie a nawet przypadki mordowania dziennikarzy ^{([http://www.rsf.org/article.php3?id_article=13622 artykuł])}. System penitencjarny: Rosyjskie Gławnoje Uprawlienie Ispołnienija Nakazanii (GUIN) - Główny Zarząd Wykonania Kar - jest drugą co do wielkości (po amerykańskiej) machiną penitencjarną na świecie. W więzieniach przetrzymywanych jest ponad osiemset tysięcy osób, GIUN składa się [dane z 2005 roku] z 765 obozów, 598 zakładów przemysłowych i 70 gospodarstw rolnych, z roczną produkcją o wartości 16 miliardów rubli. System penitencjarny w Rosji zatrudnia 350 tysięcy osób. Ponad 38% skazańców to recydywiści. Ponad 150 tysięcy więźniów choruje na gruźlicę i AIDS, w latach 2003-2004 zmarło lub popełniło samobójstwo ok. 1600 osób. W Rosji maja miejsce masowe samookaleczenia więźniów: w lipcu 2005 roku ok. 300 łagierników z kolonii karnej w Lgowie podcielo sobie żyły. Niedługo potem w ich ślady poszli więźniowie z jednego z łagrów w obwodzie omskim, a we wrześniu osadzeni spod Uljanowska. Ponadto w sierpniu i wrześniu w kilku więzieniach urządzono masowe głodówki. We wszystkich przypadkach więźniowie skarżyli się na bicie przez strażników, zamykanie w karcerach, nieuzasadnione ograniczanie racji żywnościowych i odmawianie prawa do widzeń. Nawet rosyjska prokuratura potwierdziła sporą część tych zarzutów. Wielu obrońców praw człowieka uważa jednak, że zmorą wielu rosyjskich skazanych są nie represje strażników, lecz brak nadzoru władz więziennych. Strażnicy często oddają część władzy nad obozem grypsującym więźniom i zadowalają się brakiem buntów i ucieczek. Kiedy trzeba, popierają więziennych mafiosów i siłą, ograniczaniem posiłków lub pozbawianiem widzeń wymuszają posłuszeństwo skazanych z niższych szczebli obozowej hierarchii.

Partie polityczne

Podział administracyjny

:Patrz: podział terytorialny Rosji W skład Federacji Rosyjskiej wchodzi [http://www.gov.ru/main/regions/regioni-44.html 89 równoprawnych podmiotów] (członków; od 01.12.2005 - 88 podmiotów), w tym:
- 21 republik
- 6 krajów (od 01.12.2005 7 krajów)
- 49 obwodów (od 01.12.2005 48 obwodów)
- 2 miasta federalne – Moskwa, Sankt-Petersburg
- 1 obwód autonomiczny
- 10 okręgów autonomicznych (od 01.12.2005 9 okręgów autonomicznych).

Strefy czasowe

Strefy czasowe
- Czas moskiewski - 2 rosyjska strefa czasowa UTC () +3:00, czas letni UTC +4:00
- 1 rosyjska strefa czasowa, czas moskiewski-2, UTC +1:00, czas letni UTC +2:00 (Kaliningrad)
- 3 rosyjska strefa czasowa, czas moskiewski+1, UTC +4:00, czas letni UTC +5:00 (Samara/Iżewsk)
- 4 rosyjska strefa czasowa, czas moskiewski+2, UTC +5:00, czas letni UTC +6:00 (Jekaterynburg/Perm)
- 5 rosyjska strefa czasowa, czas moskiewski+3, UTC +6:00, czas letni UTC +7:00 (Nowosybirsk/Omsk)
- 6 rosyjska strefa czasowa, czas moskiewski+4, UTC +7:00, czas letni UTC +8:00 (Krasnojarsk/Tomsk)
- 7 rosyjska strefa czasowa, czas moskiewski+5,UTC +8:00, czas letni UTC +9:00 (Irkuck/Ułan-Ude)
- 8 rosyjska strefa czasowa, czas moskiewski+6, UTC +9:00, czas letni UTC +10:00 (Czita/Jakuck)
- 9 rosyjska strefa czasowa, czas moskiewski+7, UTC +10:00, czas letni UTC +11:00 (Władywostok)
- 10 rosyjska strefa czasowa, czas moskiewski+8, UTC +11:00, czas letni UTC +12:00 (Magadan/Kołyma)
- 11 rosyjska strefa czasowa, czas moskiewski+9, UTC +12:00, czas letni UTC +13:00 (Pietropawłowsk Kamczacki/Anadyr) Na górę strony

Demografia

Statystyki demograficzne

Według Światowej Organizacji Zdrowia (ang. World Health Organization, WHO), 2003:
- Oczekiwana długość życia w chwili urodzenia: Rosja zajmuje 48 miejsce w Europie (na 52, łącznie z azjatyckimi państwami b. ZSRR). W całej populacji: 65 lat, w tym: mężczyźni 58 lat, kobiety 75 lat. Polska: 28., odpowiednio: 75, 71, 79 lat. [http://www3.who.int/whosis/country/compare.cfm?language=english&country=rus&indicator=strLEX0Both2003,strLEX0Male2003,strLEX0Female2003 WHO1]
- Pod względem oczekiwanej długości życia mężczyzn, Rosja jest na 50 miejscu w Europie (na 52). Polska: 28. [http://www3.who.int/whosis/country/compare.cfm?language=english&country=RUS&indicator=strLEX0Both2003,strLEX0Male2003,strLEX0Female2003&order_by=strLEX0Male2003&order=DESC WHO2]
- Śmiertelność chłopców poniżej 5 roku życia: 15 miejsce w Europie (18 na 1000; dziewczynki 14 na 1000). Polska 25., odpowiednio: 7 i 9 na 1000. [http://www3.who.int/whosis/country/compare.cfm?language=english&country=rus&indicator=strMortChildMale2003,strMortChildFemale2003 WHO3]
- Śmiertelność dorosłych mężczyzn (15-59 lat): 1 miejsce w Europie (480 na 1000; kobiety 182 na 1000). Polska: 20., 202 na 1000; kobiety 81 na 1000. [http://www3.who.int/whosis/country/compare.cfm?language=english&country=rus&indicator=strMortAdultMale2003,strMortAdultFemale2003 WHO4]
- Oczekiwane dalsze trwanie życia w zdrowiu osób w wieku 60 lat (2002): 48 miejsce w Europie na 52. Mężczyźni: 10,1 lat, kobiety 14,2 lat. Polska: 28., mężczyźni: 17,3 lat, kobiety: 22,17 lat. [http://www3.who.int/whosis/country/compare.cfm?language=english&country=RUS&indicator=strHALE60Male2002,strHALE60Female2002 WHO5]

Geografia

Duże zróżnicowanie ukształtowania powierzchni. Terytorium Rosji obejmuje północną i środkową część Niziny Środkowoeuropejskiej, północny Kaukaz, Ural, prawie całą Syberię oraz Daleki Wschód. Większe miasta Rosji: Moskwa, Sankt Petersburg, Nowosybirsk, Niżny Nowogród, Jekaterynburg, Samara, Omsk, Czelabińsk, Kazań, Perm, Ufa, Rostów nad Donem i Wołgograd. :Zobacz też: miasta w Rosji.

Roślinność

Roślinność i gleby układają się równoleżnikowo, wyróżnia się 4 zasadnicze strefy: :1) tundrową, zajmującą ok. 25% powierzchni, pozbawioną drzew, rosną tu głównie mchy, porosty, na południu zarośla karłowate. Rozwinięta hodowla reniferów. Strefa ta przechodzi stopniowo w lasotundrę porosłą karłowatymi drzewami (modrzewiem lub brzozą), gdzie hoduje się bydło i uprawia małe poletka ziemniaków, kapusty, rzodkiewki. :2) leśną, zajmującą ok. 60% powierzchni i ok. 80% wszystkich lasów kraju. W jej skład wchodzą głównie drzewa iglaste (85%), z dominacją modrzewia (tzw. tajga modrzewiowa typowa dla wschodniej Syberii, na wschód od Jeniseju), oraz drzewa liściaste, z dominacją brzozy (15% powierzchni), występujące głównie w centralnej części kraju oraz na Syberii Zachodniej, gdzie tworzą kompleks tzw. białej tajgi. Obszar bardzo dobrych gleb (czarnoziemów), ok. 40% powierzchni stanowią grunty orne. Dominuje tu uprawa pszenicy, buraka cukrowego, kukurydzy. :3) stepową - brak roślinności drzewiastej, występują gleby kasztanowe i czarnoziemy. Grunty orne stanowią ponad połowę powierzchni. Uprawia się pszenicę, kukurydzę, słonecznik. :4) subtropikalną, obejmującą wybrzeże Morza Czarnego, gdzie występuje roślinność śródziemnomorska.

Historia

:Patrz: historia Rosji.

Gospodarka

Rosja w rankingach

1) Wskaźnik Rozwoju Społecznego 2005 (uwzględniający dane z roku 2003) (Human Development Index, UNDP): Rosja zajęła 62. miejsce na 177, w grupie krajów średnio rozwiniętych, za Kubą, Meksykiem, Bułgarią i Libią, tuż przed Brazylią i Rumunią. (Polska 36. w grupie krajów wysoko rozwiniętych). 2) Wskaźnik Jakości Życia 2004 (Quality of Life Index, The Economist): 105. miejsce na 111 (Polska 48.). Rosja znalazła się bezpośrednio za Botswaną, tuż przed Uzbekistanem, Tadżykistanem i Nigerią [http://www.economist.com/media/pdf/QUALITY_OF_LIFE.pdf ranking, s. 4]). 3) Wskaźnik Wolności Gospodarczej 2005 (Index of Economic Freedom): w dorocznym raporcie Heritage Foundation i "Wall Street Journal", Rosja została zakwalifikowana do grupy państw "w zasadzie bez wolnej gospodarki" i zajęła 124 miejsce (na 155), bezpośrednio za Indonezją i Rwandą, przed Rumunią i Kamerunem (Polska: 41.) [http://www.heritage.org/research/features/index/chapters/Executive_Summary.pdf Ranking od s. 9], [http://www.heritage.org/research/features/index/downloads/Index05_EconFreedomMAP.jpg mapa wolności gospodarczej na świecie]. 4) Wskaźnik Konkurencyjności Gospodarki
- 75 miejsce w rankingu 117 państw (Polska 51.) Światowe Forum Ekonomiczne: [http://www.weforum.org/site/homepublic.nsf/Content/Growth+Competitiveness+Index+rankings+2005+and+2004+comparisons Globalny Ranking Konkurencyjności 2005-2006]. Spadek o 5 pozycji w stosunku do 2004.
- 54 miejsce w rankingu 60 gospodarek (państw i regionów); Polska 57. IMD International: [http://www02.imd.ch/documents/wcc/content/overallgraph.pdf Światowy Rocznik Konkurencyjności 2005]. 5) Wskaźnik Percepcji Korupcji 2005 (Corruption Perceptions Index 2005, Transparency International): 126. miejsce na 158, razem z Albanią, Nigrem, i Sierra Leone (Polska: 70.) [http://www.transparency.org/cpi/2005/dnld/media_pack_en.pdf Ranking] 6) Wskaźnik Zaufania Inwestorów Zagranicznych 2004 (Foreign Direct Investment Confidence Index wg firmy konsultingowej A.T. Kearney): 11 miejsce (Polska: 12.) [http://www.atkearney.com/shared_res/pdf/FDICIOct_2004_S.pdf Ranking, s. 5]. 7) Wskaźnik Globalizacji, obrazujący stopień integracji państw i społeczeństw ze światem (Globalization Index 2005, A.T. Kearney i Foreign Policy Magazine): 52. miejsce na 62 (Polska 31.) [http://www.atkearney.com/shared_res/pdf/2005G-index.pdf Ranking, s. 4] 8) Światowy Wskaźnik Rozwoju Handlu Detalicznego, określający perspektywy rozwoju handlu (Global Retail Development Index, A.T. Kearney), Rosja zajmuje 1. miejsce na świecie (Polska 27.) [http://www.atkearney.com/shared_res/pdf/GRDI2004Monograph_S.pdf Ranking s. 2] 9) Produkt krajowy brutto
- Pod względem wielkości PKB Rosja jest:
- według jednych źródeł (2004) 10. gospodarką świata (Polska 24.): [http://www.cia.gov/cia/publications/factbook/rankorder/2001rank.html World Factbook]
- według innych źródeł (prognoza na 2005) 9. gospodarką świata (Polska 23.): [http://en.wikipedia.org/wiki/List_of_countries_by_GDP_%28PPP%29 ang. Wikipedia za MFW],
- PKB na 1 mieszkańca (przy zachowaniu parytetu siły nabywczej) wynosi:
- wg jednych źródeł (2004) 9.800 USD (67 miejsce na świecie; Polska 12.000 USD, 57.) [http://www.cia.gov/cia/publications/factbook/rankorder/2004rank.html World Factbook]
- wg innych źródeł (prognoza na 2005): 11.209 USD (61 miejsce na świecie; Polska 13.275 USD, 51.) [http://en.wikipedia.org/wiki/List_of_countries_by_GDP_%28PPP%29 ang. Wikipedia za MFW]
- Wzrost PKB (2004): 7,1% (Polska 5,3%) [http://www.worldbank.org.ru/ECA/Russia.nsf/ECADocByUnid/0CF40EF2E501A275C3256CD1002B7D90/$FILE/RER10_eng.pdf Bank Światowy, Russian Economic Report 2005 (RER), s. 2].
- W strukturze PKB (2003) udział rolnictwa wynosi 5%, przemysłu 34%, usług 61% (Polska odpowiednio: 3%, 31%, 66%) [